Унгарскиот премиер Виктор Орбан веќе преживеа многу кризи кои ја загрозуваа неговата моќ – внатрешна и надворешна, економска и социјална. Но, сега Орбан е соочен со најголемиот предизвик во изминатите тринаесет години од неговото владеење.
Затоа, 2023 година би можела да стане одлучувачка и судбоносна година за политичарот чие име се поврзува со подемот на нелиберализмот во Европа, пишува Дојче веле.
Унгарија моментално ја проживува најтешката економска криза, после онаа (меѓународната финансиска криза) во 2008 и 2009 година,кога речиси банкротираше.Националната валута, форинтот, значително ја загуби својата вредност во последните месеци, а високата инфлација од над 20 проценти се повеќе луѓе во земјата ги фрла во егзистенцијална беда.
Ограничувањето на цените на храната и бензинот досега само малку помогна и резултираше со недостиг, за прв пат од крајот на социјализмот.
Токму во оваа тешка социо-економска ситуација, Европската унија укина голем дел од милијардите субвенции за Унгарија поради недостатоци во владеењето на правото.
А, натамошните кратења се неизбежни – се до целосно откажување на сите исплати од Брисел.
Освен тоа, владата на Орбан е поизолирана од кога било досега во Европа поради нејзиниот проруски став.
„Впрочем, владата на Орбан никогаш не била во толку тешка ситуација како што е сега“, изјави за Дојче Веле политикологот Петер Креко, од лево-либералниот институт во Будимпешта „Политички капитал“.
„Тоа може да се види од анкетите, според кои расте незадоволството, или по протестите на просветните работници кои траат со месеци“, вели Креко.
Меѓутоа, Креко додава: „Орбан и неговата влада сè уште се многу успешни во префрлањето на вината за кризата на надворешните актери, на Европската унија или на берзанскиот милијардер Џорџ Сорос. Орбан и неговата партија Фидес имаат многу стабилно бирачко тело и имаат воспоставено најцентрализиран политички систем во Европа. Сето ова значи дека постојат добри шанси унгарската влада да ја преживее оваа кризна ситуација“.
Конзервативниот економист Ласло Чаба, кој некогаш припаѓаше на неформалната група советници на Орбан и предава на Централноевропскиот универзитет (Будимпешта/Виена), актуелната унгарска криза ја гледа првенствено како „криза на моделот на Орбан“.
„Зад овој модел стои политиката на евтини пари, лабава монетарна политика и голема потрошувачка. Тоа сега повеќе не може да се одржи“, изјави Чаба за Дојче Веле.
„Севкупно, ситуацијата во која се наоѓа владата е тешка, но не и катастрофална. Унгарија се соочува со рецесија, но не е на работ на бездната како што беше пред 15 години за време на финансиската криза“, вели тој.
За Унгарија во наредните месеци ќе биде многу важно тоа дали ќе и бидат исплатени субвенциите од ЕУ или не.
Земјата е втор најголем нето примател на субвенции од Унијата, после Полска. Во последниве години тие во просек сочинуваа од три до четири проценти од унгарскиот бруто национален производ – што приближно одговара на годишниот економски раст на земјата.
