Би-Би-Си – Лондон
Сликата не можеше да биде поразлична овој пат.
За разлика од шокантно тензичната претходна средба во февруари, американскиот претседател Доналд Трамп и украинскиот претседател Володимир Зеленски изгледаа решени да не изгледаат конфронтациски – и покрај нивните преостанати разлики.
Зеленски носеше костум со јака (иако не класичен крој), а Трамп го пофали неговиот изглед. Украинскиот претседател исто така постојано кажуваше „благодарам“, што сигурно го задоволи неговиот домаќин.
На почетокот на средбата во Овалната соба, Зеленски зборуваше малку – или можеби не сакаше да зборува, плашејќи се дека она што има да го каже е различно од она што Трамп сакаше да го слушне. Разликите се покажаа подоцна, кога американскиот и украинскиот претседател се појавија пред новинарите заедно со европските лидери.
Германскиот канцелар Фридрих Мерц и францускиот претседател Емануел Макрон рекоа дека прекинот на огнот во Украина треба да биде следниот чекор, иако Трамп тврдеше дека тоа не е неопходно пред да се најде потрајно решение.
Зеленски остана забележително тивок по ова прашање.
Она што го слушнавме од лидерите сугерира дека нивните дискусии зад затворени врати се фокусираа на безбедносните гаранции за Украина и изгледите за средба меѓу Зеленски и Путин.
Не беа откриени детали за тоа какви гаранции биле разговарани или како тоа што ќе бидат лице в лице во иста просторија со Путин ќе помогне да се стави крај на војната.Но, по денот на разговори, Зеленски ги опиша безбедносните гаранции како неопходна „појдовна точка за ставање крај на војната“. На претходна прес-конференција пред Белата куќа, тој рече дека безбедносните гаранции би можеле да вклучуваат договор од 90 милијарди долари (67 милијарди фунти) меѓу Киев и Вашингтон за набавка на американско оружје, вклучително авијациски системи, противракетни системи и други оружја што тој одби да ги открие.
Зеленски, исто така, рече дека САД ќе купуваат украински дронови, што ќе помогне да се зајакне домашното производство на беспилотни летала. Иако не е постигнат формален договор, Зеленски рече дека договорот би можел да се изработи во следните 10 дена.
Украинскиот лидер, сепак, беше поподготвен да зборува за неговата можна средба со Путин, кажувајќи им на новинарите дека е подготвен да се сретне директно со неговиот руски колега, и ако Москва се согласи, Трамп би можел да се приклучи на преговорите.
Путин досега одбиваше директна средба со Зеленски.
„Украина никогаш нема да запре на патот кон мирот“, им рече Зеленски на новинарите, додавајќи дека не е утврден датум.
Едно прашање за кое лидерите изгледаа неволни да зборуваат пред медиумите беа можните територијални отстапки од страна на Украина.
Зеленски, исто така, спомна дека му покажал на неговиот американски колега карта на Украина, нагласувајќи дека Русија успеала да окупира помалку од 1% од украинската територија во последните 1.000 дена. Ова беше новост за Белата куќа, рече тој. И тоа очигледно помогна да се промени расположението на Трамп. – Се борев со она што е на таа карта, им рече Зеленски на новинарите, додавајќи дека се спротивставил на она што картата во Овалната соба го покажуваше како територии заробени од Русија.
„Не е можно да се каже дека толку територија е заземена во ова време. Овие точки се важни“.
Украинскиот лидер изгледаше главно оптимистички за време на неговото последно појавување во Белата куќа, опишувајќи ја средбата со Трамп како „топла“. Неговиот оптимизам, сепак, изгледаше намерен бидејќи се обидуваше да избегне повторување на неговата последна посета на Овалниот кабинет и да ги убеди неговите американски домаќини да ја прифатат европската позиција за ставање крај на војната.
Но, можеби клучниот исход од патувањето беше тоа што и помогна на Украина да купи повеќе време. Повикот што Трамп го имаше со Путин по неговата прва средба со европските лидери сугерира дека Русија успеала да направи исто.
И покрај широкораспространетите стравувања, не се случи катастрофа на самитите во Алјаска и Вашингтон – барем ништо од она што е објавено јавно.
Останува статус – кво.
